“Yapacağımız yeni evlerin çatısına uçak motoru gibi rüzgar tribünleri yerleştireceğiz. Bu enerji üretecek. Bu elektrik o kadar çok olacak ki elektrik şirketlerine satılacak. Yani evlerin ihtiyacı karşılanacağı gibi bir de satılacak. O teknolojiyi geliştiriyoruz. Rotterdam olarak bu konuda gelişmek istiyoruz.”
Yasin Yağcı – Rotterdam
Hollanda’nın çok kültürlü kenti Rotterdam’da son dönemlerde bir çok alanda önemli gelişmelere imza attıklarını belirten Belediye Başkan Yardımcısı Hamit Karakuş, bu yüzden kentlerinin bir çekim merkezi haline geldiğini söyledi. Çalışmaları hakkında Zaman’a özel değerlendirmelerde bulanan Karakuş, özellikle eğitim ve kültür gibi alanlarla ilgili olarak bir çok proje hayata geçirdiklerini kaydetti. Rotterdam’ın bir öğrenci şehri olmaya başladığını da belirten Karakuş şöyle konuştu: “Aslında sadece bu alanlarda değil, çevre ve konut alanında da büyük bir mesafe kaydettik. Bunun en çarpıcı ispatı da 2007 yılında Avrupa Mimarlık ödülünün kentimize verilmiş olmasıdır.”
Rotterdam’ın en önemli sorunlarından birisinin de konutlarla ilgili olduğunu belirten Hamit Karakuş, bu yüzden eski yapıların bir çoğunu yıkıp yerine yeni konutlar yapmaya başladıklarını hatırlattı. Bu çerçevede bir iki sene içinde en az on bin konutu elden geçirmeyi planladıklarını vurgulayan Karakuş, hedeflerinin herkese daha iyi ve yaşanılabilir bir hayat sunmak olduğunu söyledi. Karakuş, bu bağlamda 2030 yılına dönük yeni bir vizyon geliştirdiklerini ve bu tarihe kadar, başta fakirlik olmak üzere çevre, konut ve alt yapı gibi alanlarla ilgili tüm sorunları kökten çözmeyi düşündüklerini dile getirdi.
Hava ve çevre kirliliğiyle mücadelede de son derece kararlı olduklarını söyleyen Hamit Karakuş, 25 sene içinde Rotterdam’daki hava kirliliğini en az yüzde 50 oranında azaltmak istediklerini ve bu iş için 50 milyon Euro gibi bir bütçe ayırdıklarını ifade etti. İklim değişikliği konusunda çalışmalar yürüten ABD eski başkanlarından Bill Clinton’ın da hava kirliliğini önlemeye dönük hedeflerine destek verdiğini açıklayan Hamit Karakuş, ‘Kentimizi yeniden yapılandırırken, yani konuttan çevreye, toplu ulaşımdan alt yapıya değin bir çok alanda çalışma yürütürken hava kirliliğini es geçemezsiniz. İyi şartlara sahip bir kent temiz bir havaya da sahip olmalıdır. Bu yüzden çevre ve hava kirliliğini önlemede kararlıyız. Bunlar vizyonumuzun içinde de var.” diye konuştu.
“Konutlar yakın zamanda enerji satar duruma gelecekler”
Rotterdam’ı en kısa zamanda dünyanın sayılı modern kentlerinden birisi haline getirmek için kolları sıvadıklarını vurgulayan Hamit Karakuş, bu bağlamda kentte tüketilen enerjiden de büyük oranda tasarruf yapmayı tasarladıklarını söyledi. 10 - 15 sene içinde enerji tasarrufu konusunu iki katına çıkarmayı planladıklarını kaydeden Karakuş, bu sayede hem enerji biriktireceklerini hem de hava kirliliğini azaltabileceklerini dile getirdi. Bununla birlikte aynı zamanda insanların ekonomik durumlarının da rahatlayacağını ile süren Karakuş şu değerlendirmede bulundu: “Çünkü en büyük gider kalemlerinden birisi enerjiye gidiyor. Eğer enerji kullanımında tasarruf yapılırsa insanların cebinde daha çok para kalır. Bu da ekonomik bir rahatlama getirir. Kira artışı yüzde birdi ama enerji artışı ise yüzde beşle varıyor. Yani enerji en büyük giderdir. Bunu indirebilirsek insanların hayat kaliteleri artar. Tasarruf ederler. Yeni konutlara bilhassa bunu uyguluyoruz. Öyle bir noktaya geleceğiz ki hiç enerji kullanmadan evlerimiz ısınacak. Öyle bir program var. Hatta son geliştirdiğimiz bir program var. Bizim konutlarımız enerji dahi satabilecekler. Bu şöyle olacak. Şu anda mesela limanda oluşan ıssıyı dışarıya suya veriyoruz. Yazık boşa gidiyor. O ısıyla biz iki üç yıl içinde yaklaşık 50 bin konutun ısı ihtiyacının karşılanmasını düşünüyoruz. Yani boş akıtılan kaynakları kullanıma sokacağız.”
Bunun yanı sıra mevcut konutlarda ise her yıl en az yüzde iki oranında enerji tasarrufu yapılmasını zorunlu hale getireceklerini söyleyen Karakuş, bütün ev bürolarına bu yönde talimat verildiğini kaydetti. Bunlarla aynı zamanda hava kirliliğini minimuma indirmeyi planladıklarını da ileri süren başkan yardımcısı, ayrıca yeni yapılacak evlere rüzgar enerjisiyle elektrik üreten bir mekanizmanın yerleştirileceğini de ifade etti. Hamit Karakuş bu konuda şu açıklamayı yaptı: “Bir örnek vereyim. Hijgplaat’ta müstakil evler yapacağız. Bu evlerin çatısına uçak motoru gibi rüzgar tribünleri yerleştireceğiz. Bu enerji üretecek. Bu elektrik o kadar çok olacak ki, elektrik şirketlerine satılacak. Yani evlerin ihtiyacı karşılanacağı gibi birde satılacak. O teknolojiyi geliştiriyoruz. Rotterdam olarak bu konuda gelişmek istiyoruz.”
“Doğu Avrupa ülkelerinden gelenlerin doğurduğu sorunlar çözüme kavuşturulmalı”
Polonya ve Bulgaristan gibi AB’ye yeni üye olan Doğu Avrupa ülkelerinden gelenlerin büyük bir kısmının Rotterdam’a yerleştiklerini ve bu durumunda beraberinde bazı sorunlar ortaya çıkardığını belirten Belediye Başkan Yardımcısı Hamit Karakuş, bu insanların zamanla kalıcı hale geldiklerini ve dolayısıyla onların sorunlarıyla da ilgilenmek zaruriyetinin ortaya çıktığına da dikkat çekti. Rotterdam’da şu anda sadece on binden fazla Polonyalının ikamet ettiğini dile getiren Karakuş, bu insanların başta eğitim olmak üzere sağlık ve konut gibi konularda ek sorunlar oluşturduğunu kaydetti. “Biz insanların kentimize gelip yerleşmesine karşı değiliz ve herkese insanca yaşayabilecekleri bir ortam oluşturmadan yanayız.” diye konuşan Karakuş, bu insanların yaşadıkları evlerin son derece kötü şartlara sahip olduğunu ve ayrıca bunların sömürüldüklerini de kaydetti.
Bu çerçevede özellikle Doğu Avrupa ülkelerinden gelen veya gelecek olanlara dönük hazırladıkları kapsamlı önerilerin hükümet tarafından da desteklendiğini hatırlatan Karakuş, şöyle konuştu: “Bu insanlar tabiî ki Rotterdam’ın yaşam kalitesini ister istemez düşürüyorlar. Bu da onlardan kaynaklanmıyor daha çok onları buraya getirenlerden kaynaklanıyor. İşveren getirip bu insanları küçücük evlere tıkıyor. Çoğu kez maaşlarını da doğru dürüst alamıyorlar. Bizim babalarımızda bu sorunları yaşadı. Biz insanların insanca yaşamasını istiyoruz. Onun için diyoruz ki buradaki sorunları mümkün olduğunca halledelim, onlara insanca yaşayabilecekleri bir ortam oluşturalım ondan sonra gelsinler. Bu yüzden serbest çalışma hakkının verilmesinin biraz ertelenmesini istiyoruz. Hükümet bu önerilerimize sıcak bakıyor. Entegrasyon Bakanı Ella Vogelaar tam destek veriyor.”
Polonya, Bulgaristan ve Romanya gibi ülkelerden gelenlerin sorunlarıyla ilgili yeni bir çözüm paketi üzerinde çalıştıklarını da kaydeden Karakuş, önümüzdeki günlerde bu çözümleri bir kitap halinde bastırıp dağıtacaklarını söyledi.